Năng động Nước mắt rơi trên thủ đô kháng chiến.

P

Trong nhà, ông Ngô treo rất nhiều ảnh Đại tướng. Thầy Long đã khóc khi đọc lại bài thơ Hoan hô chiến sĩ Điện Biên của nhà thơ Tố Hữu cho các học sinh nghe: tung hô chiến sĩ Điện Biên/ tung hô đồng chí Võ Nguyên Giáp!/ Sét đánh ngày đêm/Xuống đầu giặc Pháp!/ vẻ vang đất nước chúng ta… Luôn nặng tình Ông Mông Đức Ngô (84 tuổi, dân tộc Tày, ngụ xóm Pa Trò, xã Phượng Tiến, huyện Định Hóa) là người đặc biệt gần gụi với Đại tướng Võ Nguyễn Giáp khi tham gia bảo vệ cơ quan của Trung ương Đảng ở Phú Đình giai đoạn 1947-1954.

Đã mấy đêm rồi, hàng vạn người con của huyện Định Hóa trăn trở, thao thức. Ai cũng tiếc thương “Khi nghe tin Đại tướng mất, từ người già đến trẻ nhỏ ở đây ai cũng đều rất tiếc và thương Đại tướng” - bà Lường Thị Nhận (dân tộc Tày, ngụ xã Phú Đình) giàn giụa nước mắt nói.

Đại tướng căn dặn: “Chú xuống thăm tôi, chỉ cần cho tôi một ít gạo Bao Thơm và ít lạc của quê hương Định Hóa mình” - ông Ngô kể. Các mế ở đây vẫn không muốn tin Đại tướng đã tắt nghỉ.

Theo lời kể của ông Ngô, Đại tướng Võ Nguyên Giáp luôn coi đồng bào Định Hóa như người nhà trong nhà và dặn dò các cán bộ của Định Hóa: “Phải chăm lo tốt cho dân!”.

“Đại tướng đã rất gần gũi và nhân hậu” - bà Nhận nhớ lại. Anh - H. Đại tướng nói với đồng bào: “Tuy tôi sống ở Hà Nội nhưng tôi rất nhớ Định Hóa”.

Lụi hụi mở vali, lôi ra một cuốn sổ bìa cứng bên trong là những tấm hình đã mờ, ông Ngô kể lại kỷ niệm về mỗi tấm hình ông được chụp chung với Đại tướng. Lễ truy điệu bắt đầu từ 7 giờ ngày 13-10. Sau khi tổ quốc hợp nhất, ông Ngô còn nhiều lần được gặp Đại tướng tại Định Hóa và căn nhà số 30 Hoàng Diệu (Hà Nội).

Dũng. “Đồng bào Định Hóa và quờ đồng bào ở thủ đô gió ngàn này đều lặng đi khi hay tin Đại tướng ra đi” - ông Hoàng Phùng xúc động.

Tại TP Đà Nẵng, lễ viếng và truy điệu Đại tướng Võ Nguyên Giáp cũng được tổ chức tại Văn phòng Hội Cựu chiến binh TP Đà Nẵng (68 Quang Trung, quận Hải Châu) trong ngày 12 và 13-10. Ai cũng thấy vui và hạnh phúc vì sau mấy chục năm mới được gặp lại Đại tướng bằng da bằng thịt.

TP HCM, Đà Nẵng: Viếng Đại tướng từ ngày 12-10 Theo Ban Tổ chức lễ viếng và lễ truy điệu Đại tướng Võ Nguyên Giáp tại Hội trường Thống Nhất (TP HCM), song song với việc tổ chức tại TP Hà Nội và tỉnh Quảng Bình, lễ viếng và lễ truy điệu Đại tướng cũng sẽ được tổ chức tại Hội trường hợp nhất.

Tại nơi này, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã sống và làm việc từ năm 1949-1954 để chỉ đạo các lực lượng vũ trang dân chúng toàn quốc kháng chiến chống thực dân Pháp. Lễ viếng bắt đầu từ 7 giờ 30 phút ngày 12-10. Đặc biệt, năm 1954, tại trận mạc Điện Biên Phủ, ông Ngô phụ trách vị trí trung đội trưởng Trung đội Thông tin, đã trực tiếp truyền lệnh của Đại tướng cho các quân, binh chủng tại trận mạc.

Chỉ vào tấm hình chân dung của Đại tướng được cất cẩn thận bên trong chiếc ví của mình, ông Ngô nói: “Những tấm ảnh này là báu vật của đời tôi”. Lần nào ông xuống thăm, anh Văn (bí danh của Đại tướng) cũng trò chuyện bằng tiếng Tày để hỏi thăm những cụ già ai còn, ai mất; cuộc sống của đồng bào phong lưu không và gửi lời thăm hỏi tới mọi người.

May mắn 5 lần được gặp Đại tướng, ông Hoàng Phùng, nguyên Trưởng Ban Tuyên giáo Huyện ủy Định Hóa, kể mỗi lần Đại tướng lên Định Hóa, các cụ già dù rất yếu vẫn chống gậy để đi, mong gặp Đại tướng sau nhiều năm cách biệt. Thầy Nguyễn Long, nguyên Trưởng Khoa Văn Trường ĐH Sư phạm Thái Nguyên, dẫn các học sinh cũ lên đồi Đỏn Mỵ (thôn Bảo Biên, xã Bảo Linh, huyện Định Hóa) thắp nén hương hoài tưởng Đại tướng.

Bà Lường Thị Nhận ở xã Phú Đình bật khóc khi nhắc về Đại tướng Võ Nguyên Giáp Bà Nhận kể vào năm 1998, khi Đại tướng về thăm Phú Đình - nơi ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh phong hàm đại tướng vào ngày 28-5-1948, bà và hàng ngàn người đã ra đón. Trong quán nước nhỏ trên đỉnh đèo De ở xã Phú Đình, những người già thay nhau kể lại các mẩu chuyện thấm đẫm ân nghĩa mà Đại tướng dành cho đồng bào Việt Bắc.

Cuộc nói chuyện giữa chúng tôi với ông Ngô thường đứt quãng vì người lính già đã sang nhiều trận chiến khốc liệt này liên tục rút khăn tay lau nước mắt.